İran'da Aralık 2025 sonunda başlayan ve Ocak ayı boyunca devam eden rejim karşıtı protestoların yankıları sürüyor. Reuters, İran'da “Devrim Mahkemeleri”, protestolarla ilişkili olduğu iddia edilen bir kişiyi “Allah'a düşmanlık” suçuyla idama mahkum ettiğini öne sürdü. İranlı yetkililerden henüz açıklama gelmezken idam kararı geçtiğimiz ay başka bir protestocu için de gündeme gelmiş ve ABD ile İran arasında büyük bir gerilimin kilometre taşlarından olmuştu.
İran'da rejim karşıtı protestolara katılan Erfan Soltani'nin idama mahkum edildiği öne sürülmüş, ABD Başkanı Donald Trump idamların gerçekleştirilmesi halinde "çok sert önlemler" alacağı tehdidinde bulunmuştu. İran hükümeti, yabancı medya kuruluşlarının Soltani'nin idamla karşı karşıya olduğu yönündeki haberlerini "açık bir haber uydurma eylemi" olarak nitelendirmişti.
PROTESTOLARDA NE OLMUŞTU?
İran'da 28 Aralık 2025'te başlayan rejimin sert müdahalesiyle bastırmaya çalıştığı protestolar ülke çapına yayılmış ve protestolarda ölenlerin sayısının tam olarak belirlenememişti. Kaynaktan kaynağa değişse de ölü sayısının 6 bin ile 36 bin arasında olduğu tahmin ediliyor. Protestolar nedeniyle tutuklananların sayısının 53 bine yaklaştığı, yüzlerce kişinin akıbetinin ise bilinmediği bildirildi.
Protestolar geçtiğimiz haftadan bu yana ise üniversitelerde yeniden patlak verdi. Tahran’daki Bilim ve Kültür, Emir Kebir, Tahran ve Sanatı Şerif üniversiteleri ile İsfahan’daki Sanati İsfahan Üniversitesi'nde düzenlenen eylemlerde öğrenciler yönetim karşıtı sloganlar attı. Gösteriler sırasında bazı noktalarda karşıt görüşlü öğrenci grupları arasında arbede yaşandığı bildirildi.
ABD-İRAN GERGİNLİĞİ
İdam iddiaları ortadan kalksa da ABD ve İran arasındaki gerginlik üst seviyede kaldı ve ABD bölgeye askeri yığınak yapmaya başladı. Önce USS Abraham Lincoln ve ardından USS Gerald R. Ford uçak gemilerini bölgeye yollayan ABD, bir yandan da İran ile müzakerelere devam ediyor.
İran ile bir anlaşmayı tercih edeceğini söyleyen Trump, “Ancak anlaşmaz olmazsa İran ve halkı için çok kötü bir gün olur” ifadelerini kullandı.
İran ile ABD arasında, Haziran 2025'te İsrail ve ABD'nin İran'a saldırıları sonrasında kesintiye uğrayan görüşmeler, Umman'da 6 Şubat'ta yeniden yapılmıştı. Müzakerelerin ikinci turu 18 Şubat'ta İsviçre'nin Cenevre kentinde gerçekleştirilmişti. ABD ile İran arasındaki heyetlerin 26 Şubat’ta yine İsviçre'nin Cenevre kentinde bir araya gelmesi bekleniyor.